Stellar là một mạng lưới blockchain mã nguồn mở, được thiết kế để giải quyết các vấn đề liên quan đến chuyển tiền và thanh toán quốc tế. Nền tảng này cho phép người dùng tạo, gửi và trao đổi các token đại diện cho nhiều loại tiền tệ khác nhau, từ đô la Mỹ (USD) đến peso Mexico, thậm chí cả Bitcoin, dưới dạng kỹ thuật số một cách dễ dàng và nhanh chóng. Mục tiêu chính của Stellar là kết nối toàn bộ hệ thống tài chính toàn cầu vào một mạng lưới thống nhất, hiệu quả và minh bạch.
Không giống như các hệ thống tài chính truyền thống, Stellar không thuộc sở hữu của bất kỳ cá nhân hoặc tổ chức đơn lẻ nào. Thay vào đó, nó hoạt động dựa trên một mạng lưới phi tập trung, mở cửa cho tất cả mọi người và có khả năng xử lý hàng triệu giao dịch mỗi ngày. Tương tự như Bitcoin và Ethereum, Stellar sử dụng công nghệ blockchain để đảm bảo tính đồng bộ và bảo mật của mạng lưới, đồng thời mang lại trải nghiệm thanh toán gần gũi với việc sử dụng tiền mặt thông thường. Stellar nổi bật hơn các hệ thống blockchain truyền thống nhờ tốc độ giao dịch nhanh hơn, chi phí thấp hơn và hiệu quả năng lượng cao hơn.
Ra mắt vào năm 2015, mạng lưới Stellar đã xử lý hơn 450 triệu giao dịch từ hơn 4 triệu tài khoản cá nhân. Nhiều tổ chức lớn như IBM và Franklin Templeton, cũng như các công ty khởi nghiệp nhỏ hơn, đã lựa chọn Stellar để thực hiện các giao dịch chuyển tiền và tiếp cận thị trường mới một cách hiệu quả.
Stellar là gì? Stellar hoạt động như thế nào?
Ngay từ đầu, Stellar đã được xây dựng với mục tiêu bổ sung và cải thiện hệ thống tài chính hiện có, thay vì phá hủy hoặc thay thế nó hoàn toàn. Trong khi Bitcoin chỉ tập trung vào giao dịch Bitcoin, Stellar cung cấp một nền tảng phi tập trung mạnh mẽ để giao dịch bất kỳ loại tiền tệ nào một cách minh bạch và hiệu quả.
Ví dụ về cách Stellar hoạt động:
Giả sử bạn muốn tạo một phiên bản kỹ thuật số của đồng đô la Mỹ trên mạng Stellar, gọi là “dollar token”. Bạn thông báo với mọi người rằng, khi ai đó đưa cho bạn 1 đô la, bạn sẽ cung cấp cho họ 1 “dollar token”, và ngược lại, khi ai đó mang “dollar token” trở lại, bạn sẽ đổi lại cho họ 1 đô la thật. Bằng cách này, bạn đã tạo ra một mối quan hệ 1:1 giữa đồng tiền kỹ thuật số của bạn và đô la Mỹ. Người dùng có thể sử dụng “dollar token” để thực hiện các giao dịch như với tiền truyền thống và có thể quy đổi ra tiền mặt bất cứ khi nào họ muốn. Tương tự, bạn có thể tạo ra các phiên bản kỹ thuật số của bất kỳ loại tiền tệ nào khác trên Stellar.
Quy trình này tương tự như cách các ngân hàng hoạt động hàng ngày trên toàn thế giới. Tuy nhiên, điểm khác biệt quan trọng là “dollar token” có thể được trao đổi và mua bán trên toàn cầu mà không cần sự can thiệp hoặc phê duyệt của ngân hàng. Nhờ đó, Stellar network loại bỏ rào cản biên giới đối với tiền tệ. Một người làm việc tại Mỹ có thể gửi “dollar token” về Việt Nam một cách nhanh chóng và dễ dàng. Một công ty Việt Nam có thể trả lương cho công nhân ở Lào thông qua Stellar network.
Stellar cũng cho phép người dùng gửi một loại tiền và người nhận sẽ nhận được một loại tiền khác. Về cơ bản, bạn có thể gửi và trao đổi tiền tệ trong một giao dịch tự động (atomic transaction), trong đó các token sẽ được tự động chuyển đổi theo tỷ giá hối đoái hiện tại trên mạng Stellar.
Stellar là gì? Stellar hoạt động như thế nào?
Giống như các mạng blockchain khác, Stellar có một loại tiền điện tử gốc gọi là Lumen (XLM). Người dùng cần một lượng nhỏ Lumen để khởi tạo tài khoản và thực hiện giao dịch (0.00001 Lumen cho mỗi giao dịch). Tuy nhiên, Stellar không ưu tiên bất kỳ loại tiền tệ cụ thể nào.
Về bản chất, Stellar là một hệ thống theo dõi quyền sở hữu. Giống như kế toán truyền thống, Stellar sử dụng một sổ cái để ghi lại các giao dịch và số dư. Tuy nhiên, điểm khác biệt là Stellar không có kế toán viên trung tâm. Thay vào đó, một mạng lưới các máy tính độc lập sẽ kiểm tra và xác minh các giao dịch. Stellar là một hệ thống phi tập trung, có nghĩa là không ai có thể đơn phương kiểm soát mạng lưới hoặc thay đổi số liệu theo ý muốn. Ngay cả khi không có cơ quan trung ương, các sổ cái vẫn được xác minh và cập nhật sau mỗi 5 giây.
Mục Lục
Stellar Consensus Protocol (SCP)
Một thuật toán gọi là Stellar Consensus Protocol (SCP) đảm bảo tính đồng bộ của mạng lưới. Có nhiều phương pháp để đạt được sự đồng thuận trong một hệ thống phi tập trung, trong đó Proof-of-Work (PoW) của Bitcoin là phương pháp đầu tiên và phổ biến nhất. Tuy nhiên, SCP được thiết kế để khắc phục những hạn chế của PoW bằng cách cung cấp khả năng tùy biến cao hơn, tốc độ giao dịch nhanh hơn và hiệu quả năng lượng tốt hơn.
Lưu Trữ Dữ Liệu và Hoạt Động Giao Dịch
Đối với mỗi chủ tài khoản, sổ cái của Stellar lưu trữ hai thông tin quan trọng: số dư tài khoản (ví dụ: 100 peso tokens hoặc 5000 lumens) và các hoạt động mà họ muốn thực hiện (ví dụ: bán 10 token với giá 50 lumens hoặc gửi 100 peso token đến một tài khoản khác). Sau mỗi 5 giây, tất cả số dư và các hoạt động giao dịch được xử lý và cập nhật trên toàn bộ mạng lưới.
Nodes và API
Các máy tính chạy phần mềm Stellar Core, lưu trữ và xác minh sổ cái, được gọi là nodes. Khi bạn gửi euro token cho ai đó thông qua một ứng dụng sử dụng Stellar, các nodes sẽ kiểm tra xem số dư đã được ghi chính xác hay chưa, và mỗi node đảm bảo rằng tất cả các node khác đều thấy và đồng ý với giao dịch. Mạng lưới Stellar hiện tại được xác minh bởi hàng trăm nodes trên toàn cầu. Thông tin về các nodes và cách chúng giao tiếp là công khai và bất kỳ ai cũng có thể cài đặt phần mềm Stellar và tham gia vào quy trình đồng thuận. Điều này khác biệt so với cách hoạt động của kế toán tại một ngân hàng, nơi một tổ chức duy nhất quyết định mọi thứ.
Lớp trên cùng của Stellar Core là API, cho phép các nhà phát triển xây dựng ứng dụng trên Stellar mà không cần hiểu sâu về các thuật toán đồng thuận.
Stellar là gì? Stellar hoạt động như thế nào?
Sử dụng mạng Stellar, bạn có thể xây dựng ví di động, công cụ ngân hàng, thiết bị thông minh tự thanh toán và bất kỳ ứng dụng nào liên quan đến thanh toán. Mặc dù Stellar là một hệ thống phân tán phức tạp, nhưng việc phát triển ứng dụng trên nền tảng này tương đối đơn giản.
API: Horizon
Hầu hết các ứng dụng tương tác với mạng Stellar thông qua Horizon, một máy chủ API RESTful. Horizon cung cấp một cách đơn giản để gửi giao dịch, kiểm tra tài khoản và theo dõi các sự kiện. Vì nó sử dụng giao thức HTTP, bạn có thể giao tiếp với Horizon bằng trình duyệt web, các công cụ dòng lệnh đơn giản như cURL hoặc Stellar SDK cho ngôn ngữ lập trình yêu thích của bạn. Cách dễ nhất để cài đặt Horizon là sử dụng stellar / quickstart docker image.
Stellar Core
Mọi máy chủ Horizon kết nối với Stellar Core, xương sống của mạng Stellar. Phần mềm Stellar Core thực hiện công việc xác nhận trạng thái của mọi giao dịch thông qua Stellar Consensus Protocol (SCP).
Mạng lưới Stellar là một tập hợp các Stellar Cores trên toàn thế giới, mỗi nhóm được duy trì bởi những người và tổ chức khác nhau. Tất cả các nodes cùng đồng thuận về các giao dịch. Mỗi giao dịch trên mạng có chi phí nhỏ: 100 stroops (0,00001 XLM). Phí này giúp ngăn chặn các tác nhân xấu gửi spam mạng.
Trước khi bắt tay vào code, bạn có thể khám phá Stellar Laboratory, một giao diện người dùng cho phép bạn tương tác với mạng Stellar. Stellar Laboratory cho phép bạn tạo tài khoản, nhận tiền trên Stellar testnet, xây dựng giao dịch, chạy các hành động bất kỳ và kiểm tra phản hồi từ Horizon thông qua Endpoint Explorer.
1. Tạo Tài Khoản Stellar
Để tương tác với mạng Stellar, bạn cần tạo một tài khoản. Các tài khoản lưu trữ tất cả tiền của bạn bên trong Stellar và cho phép bạn gửi và nhận thanh toán. Về cơ bản, mọi hoạt động trên Stellar đều liên kết với một tài khoản.
Mỗi tài khoản Stellar có một public key và một private seed. Stellar sử dụng public key cryptography để đảm bảo mọi giao dịch đều an toàn. Người khác sử dụng public key để xác định tài khoản của bạn và xác minh rằng bạn đã ủy quyền giao dịch. Private seed là thông tin riêng tư chứng minh bạn sở hữu tài khoản của mình. Bạn không bao giờ nên chia sẻ private seed với bất cứ ai vì người đó có thể chiếm quyền sở hữu tài khoản của bạn.
Để ngăn chặn việc tạo ra một loạt các tài khoản không cần thiết, mỗi tài khoản phải có ít nhất 1 Lumen. Tuy nhiên, trên Stellar testnet, bạn có thể yêu cầu Friendbot để tạo tài khoản.
Mỗi tài khoản có thể chứa nhiều loại token khác nhau.
2. Gửi/ Nhận Tiền
Gửi Tiền
Các hành động tạo nên sự thay đổi trên Stellar network, như gửi thanh toán, thay đổi tài khoản của bạn hoặc thực hiện các đề nghị để giao dịch các loại tiền tệ khác nhau, được gọi là operation.
Để thực hiện một operation, bạn tạo một transaction, đó chỉ là một tập hợp các operation kèm theo một số thông tin bổ sung, như tài khoản nào đang thực hiện giao dịch và chữ ký điện tử để xác minh rằng giao dịch là xác thực. Nếu một operation bất kỳ bị lỗi, toàn bộ transaction cũng bị lỗi.
Ví dụ: Bạn có 100 Lumen và bạn thực hiện 2 hành động gửi 60 Lumen. Nếu 2 hành động được thực hiện ở 2 transaction khác nhau, bạn sẽ thực hiện thành công 1 giao dịch và còn lại 40 Lumen. Tuy nhiên, nếu 2 hành động cùng được gửi trong 1 transaction, giao dịch sẽ bị lỗi và bạn còn lại 100 Lumen trong tài khoản.
Stellar lưu trữ và truyền đạt dữ liệu giao dịch ở định dạng nhị phân gọi là XDR. SDK Stellar cung cấp các công cụ xử lý tất cả những thứ đó.
Nhận Tiền
Bạn không cần phải làm gì để có thể nhận tiền trên Stellar network. Nếu một người gửi tiền cho bạn, số tiền đó sẽ được tự động chuyển vào tài khoản. Tuy nhiên, bạn vẫn cần phải biết thông tin của người gửi tiền đến cho mình.
Có hai phần chính của quy trình này. Đầu tiên, bạn tạo một truy vấn cho các khoản thanh toán liên quan đến một tài khoản nhất định.
Giống như hầu hết các truy vấn trong Stellar, điều này có thể trả về một số lượng lớn các mục, do đó API trả về các mã thông báo phân trang, mà bạn có thể sử dụng sau này để bắt đầu truy vấn của mình từ cùng một điểm mà trước đó bạn đã bỏ đi. Trong một ứng dụng thực tế, bạn nên lưu mã thông báo phân trang vào một tệp hoặc cơ sở dữ liệu để bạn có thể chọn nơi bạn rời khỏi trong trường hợp chương trình gặp sự cố hoặc người dùng đóng nó.
Thứ hai, kết quả của truy vấn được streamed. Đây là cách dễ nhất để xem thanh toán hoặc các giao dịch khác. Mỗi khoản thanh toán hiện tại được gửi qua stream, từng cái một. Khi tất cả các khoản thanh toán hiện tại đã được gửi, luồng vẫn mở và các khoản thanh toán mới được gửi ngay khi chúng được thực hiện.
Bạn cũng có thể yêu cầu thanh toán theo nhóm hoặc trang. Khi bạn đã xử lý từng trang thanh toán, bạn sẽ cần yêu cầu trang tiếp theo cho đến khi không còn thanh toán nào.
Ứng dụng của Stellar
Stellar đang được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực khác nhau, từ chuyển tiền quốc tế đến thanh toán vi mô và quản lý chuỗi cung ứng.
Kết Luận
Stellar là một mạng lưới blockchain đầy tiềm năng, có khả năng cách mạng hóa cách chúng ta chuyển tiền và thanh toán trên toàn cầu. Với tốc độ giao dịch nhanh chóng, chi phí thấp và khả năng tương thích với nhiều loại tiền tệ, Stellar đang ngày càng được nhiều tổ chức và cá nhân lựa chọn sử dụng. Hy vọng bài viết này đã cung cấp cho bạn cái nhìn tổng quan về Stellar và cách nó hoạt động.