I – Dẫn: Nhập thất là một phương pháp tu tập chuyên sâu, giúp hành giả đạt được sự tiến bộ vượt bậc trong thiền định, niệm Phật, hay trì chú. Nếu bạn đã tu tập nhưng chưa đạt hiệu quả, có thể do sự thực hành chưa đủ tinh tấn. Từ xưa đến nay, nhiều bậc chân tu đã áp dụng phương pháp nhập thất để thúc đẩy quá trình tu chứng.
II – Phương Pháp Nhập Thất:
Tại Việt Nam, nhập thất thường được thực hiện trong một “cốc” – một căn nhà nhỏ, đơn sơ với giường, bình nước, chén đĩa, chăn và mùng chống muỗi. Trước khi nhập thất, người tu cần chuẩn bị thức ăn. Nếu không có người hỗ trợ, họ sẽ dùng cơm khô. Nếu có người giúp đỡ, thức ăn sẽ được mang đến hàng ngày.
Ở các nước phương Tây, một căn phòng yên tĩnh có thể được sử dụng cho việc nhập thất. Điều quan trọng là phòng phải tối giản, không có tiện nghi dư thừa, và cách biệt với cuộc sống thường nhật.
Trước khi nhập thất, cần trai giới thân tâm trong bảy ngày. Phép kiết giới được thực hiện để phân định ranh giới giữa thiện và ác, mê và ngộ. Một phương pháp đơn giản là sử dụng phép kiết giới Chuẩn Đề:
Thiết lập hương án (bàn thờ có bát nhang, hoa quả, nước cúng, nến). Đặt một chén nước mới (tốt nhất là nước mưa hoặc nước sông) trước hương án. Bỏ vào chén vài cánh hoa thơm. Thắp hương, nến và ngồi kiết già.
Ngồi kiết già, hai tay kiết ấn Chuẩn Đề (tám ngón tay xỏ xéo vào lòng bàn tay rồi nắm lại, dựng hai ngón giữa cho giáp nhau, hai ngón cái bấm vào lóng giữa hai ngón vô danh), để ngang ngực. Chuyên tâm nhìn vào chén nước, niệm chú Chuẩn Đề 21 lần. Sau đó, rưới nước ra mười phương (đông, tây, nam, bắc, đông nam, tây nam, đông bắc, tây bắc, trên, dưới) để thanh tịnh không gian nhập thất.
Chú Chuẩn Đề: Nam mô tát đa nẫm tam miệu tam bồ đề, cu chi nẫm đát điệt tha. Án chiếc lệ chủ lệ Chuẩn Đề, ta bà ha.
Sau khi kiết giới, người tu theo pháp môn niệm Phật nên tập trung tưởng niệm Đức Phật A Di Đà. Đến ngày nhập thất, hãy cầu nguyện Ngài giáng lâm chứng minh đạo tràng. Lạy 100 hoặc 50 lạy trước hương án, phát nguyện dốc hết tâm chí thành niệm Phật trong 7 ngày, không để bất kỳ tư tưởng thế gian nào xen vào.
Luôn niệm Phật trong mọi hoạt động: đi, đứng, nằm, ngồi. Ban ngày không ngủ, ban đêm chỉ ngủ khoảng 2 giờ. Khi niệm Phật, tốc độ vừa phải, không quá nhanh cũng không quá chậm. Tâm niệm phải luôn rõ ràng, minh bạch, không lơ đãng hay mê muội.
Đối với người tu thiền, hãy phát nguyện trước mười phương chư Phật và lịch đại tổ sư thiền rằng trong 7 ngày nhập thất sẽ giữ tâm thanh tịnh, không để tâm buông lung nghĩ đến chuyện trần tục. Sau mỗi thời thiền tọa, nên thiền hành (đi kinh hành) khoảng nửa giờ, rồi lại tiếp tục ngồi thiền.
Một pháp môn đặc biệt, phát xuất từ Sài Gòn – Gia Định vài thập kỷ trước, yêu cầu người nhập thất không ăn mà chỉ uống nước chanh đường. Tuy nhiên, cần có thầy truyền pháp môn này. Pháp môn này khác với kiết thất thông thường, vì kiết thất vẫn cho phép ăn uống. Tốt nhất là chỉ nên ăn ngọ (bữa trưa), hoặc nếu cần thì ăn vào buổi sáng và buổi ngọ.
Nhập thất đồng nghĩa với việc cắt đứt mọi liên lạc với xã hội và gia đình để chuyên tâm tu tập: thiền định, trì chú, hoặc niệm Phật nhất tâm bất loạn.
Để thành công trong nhập thất, ngoài sự chuyên cần, cần có nguyện lực mạnh mẽ. Vì chúng ta đã quen với cuộc sống xã hội, việc tách rời khỏi nó có thể gây ra nhiều chướng ngại. Có thể có những tình huống thúc ép ta phải xả thất. Để phòng tránh những ma chướng này, hãy giải quyết mọi vấn đề trước khi nhập thất, để chúng không còn lôi kéo hay làm phiền ta.
Khi đến viếng chùa, đôi khi chúng ta được biết vị trụ trì đang nhập thất và không thể tiếp kiến.
Một đạo hữu quen biết ở số 12 đường Nguyễn Thiện Thuật, Sài Gòn, đã dành riêng một tầng lầu để nhập thất, có khi ba ngày, có khi bảy ngày. Vợ của đạo hữu này cũng từng đến chùa của Thượng Tọa Thông Lạc nhập cốc trong ba tháng mười ngày (100 ngày). Cả hai vợ chồng cùng tu tập rất tinh tấn.
III – Kết luận: Thọ Bát Quan Trai đã là một hình thức tu tập tích cực, nhưng nhập thất là phương pháp rốt ráo hơn. Chư tăng ni, bên cạnh việc an cư kiết hạ, cũng sử dụng phương pháp kiết thất để việc tu học được trang nghiêm, thanh tịnh và nhanh chóng chứng đắc pháp môn. Vì vậy, nếu có điều kiện, hàng cư sĩ tại gia nên thực hành nhập thất, tùy theo hoàn cảnh, có thể bắt đầu từ 1-2 ngày rồi tiến dần đến 7 ngày, để công hạnh được thành tựu nhanh chóng.