Trong lĩnh vực đào tạo báo chí tại Việt Nam, các trường công lập lâu nay vẫn là lực lượng chủ yếu đào tạo trình độ đại học chính quy. Mặc dù một số trường tư thục thể hiện sự quan tâm đến ngành học này, nhưng việc mở ngành vẫn còn hạn chế. Tuy nhiên, các phân môn Báo chí vẫn được giảng dạy trong một số ngành học liên quan tại các trường này, ví dụ như ngành Quan hệ Công chúng và Truyền thông. Điểm chuẩn đầu vào ngành Báo chí những năm gần đây luôn ở mức cao, đặc biệt là tại các trường đại học ở Hà Nội và TP.HCM, nơi có hoạt động báo chí sôi nổi.
Mục Lục
Ngành Báo chí là gì?
Theo Luật Báo chí năm 2016, Báo chí được định nghĩa là sản phẩm thông tin về các sự kiện, vấn đề trong đời sống xã hội, được thể hiện thông qua chữ viết, hình ảnh, âm thanh, được sáng tạo, xuất bản định kỳ và phát hành, truyền dẫn đến đông đảo công chúng bằng các hình thức như báo in, báo nói, báo hình và báo điện tử.
Hoạt động báo chí bao gồm các công việc sáng tạo tác phẩm báo chí, sản phẩm báo chí, sản phẩm thông tin mang tính chất báo chí, cung cấp và phản hồi thông tin cho báo chí, thực hiện cải chính thông tin trên báo chí, xuất bản, in ấn, phát hành báo in, truyền dẫn báo điện tử, cũng như truyền dẫn và phát sóng báo nói, báo hình.
Ngành Báo chí là ngành khoa học xã hội, đào tạo cử nhân có kiến thức, kỹ năng và thái độ cần thiết để làm việc trong lĩnh vực báo chí – truyền thông. Chương trình đào tạo trang bị cho sinh viên khả năng đáp ứng yêu cầu công việc trên các loại hình báo chí truyền thông trong bối cảnh kỹ thuật số, hội nhập quốc tế và toàn cầu hóa, đồng thời có khả năng nghiên cứu, giảng dạy về các vấn đề báo chí truyền thông tại các cơ sở giáo dục đại học và các viện nghiên cứu.
Chương trình đào tạo ngành Báo chí có gì?
Khi theo học ngành Báo chí, sinh viên sẽ được trang bị:
- Kiến thức về quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước.
- Kiến thức nền tảng về chính trị, văn hóa, xã hội.
- Kỹ năng phân tích, bình luận về tình hình thời sự trong nước và quốc tế.
- Nghiệp vụ báo chí đa dạng: viết tin, phỏng vấn, biên tập chương trình, chụp ảnh, ghi âm, quay phim, làm phóng sự, điều tra…
Bạn có thể tham khảo chương trình đào tạo ngành Báo chí của Trường ĐH KHXH&NV (ĐH Quốc gia Hà Nội) để hiểu rõ hơn về các môn học và nội dung đào tạo chi tiết.
Bạn có phù hợp với ngành Báo chí?
Để thành công trong ngành Báo chí, bạn cần có những tố chất sau:
- Khả năng ngôn ngữ: Lĩnh hội và sử dụng ngôn từ linh hoạt, ghi nhớ từ mới và cấu trúc ngữ pháp tốt.
- Kỹ năng giao tiếp: Khả năng nói, viết, tranh luận, kể chuyện, giao tiếp hiệu quả và xây dựng các mối quan hệ.
- Niềm yêu thích: Thích viết lách, làm thơ, viết nhật ký, truyện ngắn.
- Tính cách: Trung thực, khách quan, nhạy bén với thông tin.
- Không ngừng học hỏi: Luôn trau dồi kiến thức, nâng cao vốn sống.
- Học tốt các môn: Văn học, ngoại ngữ.
- Sẵn sàng dấn thân: Lòng dũng cảm, không ngại khó khăn.
Một phóng viên đang tác nghiệp tại hiện trường
Ngành Báo chí xét tuyển những tổ hợp môn nào?
Ngành Báo chí đòi hỏi năng khiếu viết lách và khả năng xử lý thông tin, do đó môn Văn thường là môn thi quan trọng.
Các trường đào tạo ngành này thường xét tuyển các tổ hợp môn như: D01 (Toán, Văn, Anh), C00 (Văn, Sử, Địa), hoặc các tổ hợp khác như (Toán, Văn, Địa), (Toán, Văn, Sử)… Một số trường còn tổ chức kỳ thi năng khiếu riêng.
Để biết thông tin tuyển sinh chi tiết và chính xác nhất, bạn nên tìm hiểu kỹ thông tin từ các trường đại học mà bạn quan tâm trước khi nộp hồ sơ đăng ký xét tuyển.
Học Báo chí ở đâu tốt nhất Việt Nam?
Các trường đào tạo ngành Báo chí hàng đầu tại Hà Nội
1. Học viện Báo chí và Tuyên truyền (AJC)
Học viện Báo chí và Tuyên truyền là một trường đại học trọng điểm quốc gia, trực thuộc Đảng Cộng sản Việt Nam. Trường có nhiệm vụ đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và nghiên cứu khoa học trong các lĩnh vực lý luận chính trị, tư tưởng – văn hóa, báo chí, truyền thông và các ngành khoa học xã hội và nhân văn khác.
Học viện có cơ sở vật chất hiện đại và khuôn viên đẹp, tọa lạc tại Hà Nội.
Học viện Báo chí và Tuyên truyền tuyển sinh ngành Báo chí với môn Văn là môn bắt buộc, kết hợp với một môn tự chọn (Toán, Tiếng Anh, Khoa học tự nhiên, Khoa học xã hội) và môn năng khiếu (hệ số 2).
Các tổ hợp xét tuyển đặc thù của trường bao gồm:
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU BÁO CHÍ, Toán (R15).
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU BÁO CHÍ, Tiếng Anh (R05).
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU BÁO CHÍ, Khoa học tự nhiên (R06).
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU BÁO CHÍ, Khoa học xã hội (R16).
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU ẢNH BÁO CHÍ, Toán (R07).
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU ẢNH BÁO CHÍ, Tiếng Anh (R08).
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU ẢNH BÁO CHÍ, Khoa học tự nhiên (R09).
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU ẢNH BÁO CHÍ, Khoa học xã hội (R17).
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU QUAY PHIM TRUYỀN HÌNH, Toán (R11).
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU QUAY PHIM TRUYỀN HÌNH, Tiếng Anh (R12).
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU QUAY PHIM TRUYỀN HÌNH, Khoa học tự nhiên (R13).
- Ngữ văn, NĂNG KHIẾU QUAY PHIM TRUYỀN HÌNH, Khoa học xã hội (R18).
Học phí tham khảo:
- Hệ đại trà: Khoảng 276.000 VNĐ/tín chỉ (chương trình toàn khóa 143 tín chỉ).
- Hệ chất lượng cao: Khoảng 771.200 VNĐ/tín chỉ (tạm tính, chưa bao gồm 13 tín chỉ Giáo dục thể chất và Giáo dục Quốc phòng – An ninh).
2. Trường ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn (USSH), ĐHQG Hà Nội
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn là một thành viên của Đại học Quốc gia Hà Nội.
Ngành Báo chí của trường đào tạo theo hai chương trình: chuẩn và chất lượng cao.
Tổ hợp xét tuyển chương trình đại trà: A01, C00, D01, D04, D78, D83. Chương trình chất lượng cao: A01, C00, D01, D78.
Học phí tham khảo:
- Đại trà: Khoảng 980.000 VNĐ/tháng (9.800.000 VNĐ/năm), tương đương 260.000 VNĐ/tín chỉ.
- Chất lượng cao: Khoảng 3.500.000 VNĐ/tháng (35.000.000 VNĐ/năm).
Điểm chuẩn năm 2020:
- Hệ đại trà: 23,5 (A1), 28,5 (C), 25 (D1), 24 (D4), 24,75 (D78), 23,75 (D83).
- Hệ chất lượng cao: 20 (A1), 26,5 (C), 23,5 (D1), 23,25 (D78).
3. Trường CĐ Phát thanh Truyền hình 1 (VOV College)
Trường Cao đẳng Phát thanh Truyền hình 1 là trường công lập trực thuộc Đài Tiếng nói Việt Nam.
Trường có hai cơ sở:
- Hà Nội: Nhà A10, Ngõ 128C, Đại La, P. Đồng Tâm, Q. Hai Bà Trưng, Hà Nội.
- Hà Nam: Số 136 đường Quy Lưu, phường Minh Khai, Tp. Phủ Lý, tỉnh Hà Nam.
Trường tuyển sinh ngành Báo chí với các tổ hợp Văn-Sử-Địa, Văn-Sử-Anh, Toán-Văn-Anh.
Sinh viên của trường được hưởng nhiều ưu đãi như: miễn phí ký túc xá toàn khóa học, được trải nghiệm thực tế tại VOV, VTV, SCTV, VTC, các công ty truyền thông uy tín và các doanh nghiệp.
Các trường đào tạo ngành Báo chí hàng đầu tại TP.HCM
1. ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn (USSH), ĐHQG TP.HCM
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh là một thành viên của hệ thống Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh.
Trường được thành lập năm 1957, tiền thân là Đại học Văn Khoa (thuộc Viện Đại học Sài Gòn), Đại học Tổng hợp TP. Hồ Chí Minh. Đây là trung tâm đào tạo và nghiên cứu khoa học xã hội và nhân văn lớn nhất khu vực phía Nam.
Trường có hai cơ sở đào tạo:
- Cơ sở chính tại Quận 1: Đào tạo sau đại học, các chương trình cho học viên nước ngoài, chương trình liên kết quốc tế và sinh viên chương trình chất lượng cao.
- Cơ sở Thủ Đức: Đào tạo sinh viên bậc đại học với các khu chức năng như nhà làm việc, giảng dạy, nghiên cứu, thư viện, bảo tàng, khu phức hợp thể dục thể thao và dịch vụ.
Ngành Báo chí của trường đào tạo theo hai chương trình: đại trà và chất lượng cao.
Học phí tham khảo:
- Đại trà: Khoảng 225.000 VNĐ/tín chỉ (khoảng 9-10 triệu đồng/năm).
- Chất lượng cao: Khoảng 1,1 triệu đồng/tín chỉ (khoảng 38 triệu/năm).
Năm 2021, trường có 5 phương thức tuyển sinh:
- Ưu tiên xét tuyển, tuyển thẳng theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
- Ưu tiên xét tuyển (UTXT) theo Quy định của ĐHQG-HCM.
- Xét tuyển dựa vào kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2021.
- Xét tuyển dựa vào kết quả Kỳ thi đánh giá năng lực do ĐHQG-HCM tổ chức năm 2021.
- Xét tuyển thí sinh tốt nghiệp chương trình THPT nước ngoài.
Tổ hợp xét tuyển: C, D1, D14. Chỉ tiêu mỗi năm: 100 (đại trà), 60 (chất lượng cao).
Điểm chuẩn năm 2020:
- Đại trà: 26,15 (D1, D14); 27,5 (C).
- Chất lượng cao: 25,4 (D1, D14); 26,8 (C).
2. Cao đẳng Phát thanh Truyền hình 2 (VOV College)
Trường Cao đẳng Phát thanh – Truyền hình II là cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập trực thuộc Đài Tiếng nói Việt Nam. Trường được thành lập năm 1977 và được nâng cấp lên Cao đẳng năm 2006.
Trường có hai cơ sở đào tạo:
- Cơ sở 1: 75 Trần Nhân Tôn, Phường 9, Quận 5, TP.HCM.
- Cơ sở 2: Số 01 đường ĐHT 27, Phường Đông Hưng Thuận, Quận 12, TP.HCM.
Trường tuyển sinh theo 3 phương thức: xét tuyển học bạ THPT dựa vào điểm học kỳ 1 lớp 12, xét tuyển học bạ THPT dựa vào tổng điểm trung bình năm lớp 12 và xét tuyển dựa vào kết quả kỳ thi Trung học Phổ thông Quốc gia năm 2021.
Tổng điểm xét tuyển cần đạt 15 điểm trở lên (bao gồm cả điểm ưu tiên).
Học phí tham khảo: Khoảng 3.760.000 VNĐ/kỳ.
Cơ hội việc làm sau khi tốt nghiệp ngành Báo chí
Trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay, báo chí và truyền thông ngày càng đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của mọi lĩnh vực.
Các phương tiện truyền thông như báo điện tử, phát thanh và truyền hình đang có những thế mạnh riêng trong xã hội thông tin. Do đó, nhu cầu nhân lực trong ngành này và các ngành liên quan (ví dụ như truyền thông) là rất lớn.
Sinh viên tốt nghiệp chuyên ngành báo chí có thể làm các công việc sau:
- Sản xuất tin tức: Thu thập, phân tích và xử lý thông tin, sự kiện.
- Phóng viên: Đưa tin, viết bài cho các báo, đài.
- Biên tập viên: Chỉnh sửa, biên tập nội dung.
- Bình luận viên: Phân tích, bình luận về các sự kiện.
- Người dẫn chương trình (MC): Dẫn dắt các chương trình truyền hình, sự kiện.
- Quay phim: Thực hiện các cảnh quay cho các chương trình truyền hình, phim tài liệu.
- Đạo diễn truyền hình: Lên ý tưởng, chỉ đạo sản xuất các chương trình truyền hình.
- Giảng viên, nhà nghiên cứu báo chí: Giảng dạy và nghiên cứu về lĩnh vực báo chí.
Các vị trí trong ngành báo chí
Ngoài ra, sinh viên tốt nghiệp ngành Báo chí cũng có thể làm tốt các công việc khác ngoài ngành như:
- Chuyên viên Quan hệ công chúng (PR): Xây dựng và duy trì hình ảnh của tổ chức, doanh nghiệp.
- Nhân viên truyền thông: Thực hiện các hoạt động truyền thông nội bộ và bên ngoài.
- Chuyên viên Quảng cáo, Marketing: Lên kế hoạch và triển khai các chiến dịch quảng cáo, marketing.
Các đơn vị tuyển dụng sinh viên báo chí bao gồm:
- Các cơ quan báo chí: Thông tấn xã, tòa soạn báo in, báo điện tử, đài phát thanh, truyền hình ở trung ương và địa phương.
- Các cơ quan quản lý nhà nước về báo chí: Vụ Báo chí các ban Tuyên giáo tỉnh ủy, thành ủy, quận ủy, huyện ủy; Cục Báo chí các Sở Văn hóa – Thông tin tỉnh, thành phố; các phòng Văn hóa Thông tin quận, huyện.
- Các phòng Thông tin – Báo chí của các cơ quan, bộ, ban, ngành, lực lượng vũ trang, các tổ chức chính trị – xã hội, các công ty truyền thông, doanh nghiệp, các tổ chức quốc tế, tùy viên báo chí ở các Đại sứ quán trong và ngoài nước.
- Các nhà xuất bản, phát hành sách; làm người phát ngôn báo chí cho các tổ chức chính trị xã hội và doanh nghiệp.
- Các viện nghiên cứu báo chí, truyền thông.
Mức lương của ngành báo chí hiện nay
Sau khoảng 2 – 3 năm làm việc trong lĩnh vực báo chí, biên tập, mức lương có thể dao động từ 7 đến 10 triệu đồng/tháng tùy vào vị trí công việc. Với những người có trên 5 năm kinh nghiệm và có những đóng góp ấn tượng, mức thu nhập có thể cao hơn, khoảng từ 12 – 15 triệu đồng/tháng.