Ký hậu vận đơn là một nghiệp vụ quan trọng và khá phổ biến trong lĩnh vực ngoại thương và vận tải biển. Vậy ký hậu vận đơn là gì? Tại sao cần thực hiện ký hậu vận đơn? Bài viết này sẽ giải thích chi tiết về quy trình, các loại ký hậu và những lưu ý quan trọng liên quan đến nghiệp vụ này.
Mục Lục
Ký Hậu Vận Đơn Là Gì?
Ký hậu vận đơn, hiểu một cách đơn giản, là việc chủ hàng ký và đóng dấu vào mặt sau của vận đơn gốc nhằm chuyển quyền sở hữu đối với lô hàng được đề cập trong vận đơn đó.
Nghiệp vụ ký hậu thường được áp dụng cho vận đơn đường biển (Bill of Lading – B/L). Đối với vận tải đường hàng không, do vận đơn hàng không (Air Waybill) không có chức năng như một chứng từ sở hữu, nên không có nghiệp vụ ký hậu.
Ký hậu chỉ được thực hiện trên vận đơn gốc (Original B/L) thuộc loại vận đơn theo lệnh (To Order B/L). Chủ hàng cần ký tên và đóng dấu vào mặt sau của vận đơn.
Giải Thích Chi Tiết Về Nghiệp Vụ Ký Hậu Vận Đơn
Ký hậu vận đơn gắn liền với loại vận đơn theo lệnh. Đây là loại vận đơn mà hàng hóa được giao theo lệnh của người nhận hàng (Consignee) thông qua việc ký hậu lên mặt sau của vận đơn.
Quy trình thực hiện như sau: Hãng vận chuyển nhận lô hàng để vận chuyển đến cảng đích. Trên vận đơn gốc, ô “Consignee” sẽ ghi dòng chữ: “To order of” + tên người nhận hàng (Consignee). Điều này có nghĩa là người nhận hàng (Consignee) này có quyền nhận hàng hoặc chuyển quyền sở hữu hàng hóa cho một bên thứ ba khác.
Khi muốn chuyển quyền sở hữu hàng hóa, người nhận hàng (Consignee) sẽ ký tên và đóng dấu vào mặt sau của vận đơn. Dưới đây là một số hình thức ký hậu phổ biến:
- Ký hậu đích danh (Delivery to): Ghi rõ dòng chữ “Delivery to” + Tên người nhận hàng mới. Ví dụ: “Delivery to ABC Trading Company”. Trong trường hợp này, chỉ công ty ABC mới có quyền nhận hàng và không được phép chuyển quyền sở hữu cho bất kỳ bên nào khác.
- Ký hậu theo lệnh (To order of): Ghi dòng chữ “To order of” + tên của chủ sở hữu mới. Ví dụ: “To order of XYZ Company”. Công ty XYZ có quyền nhận hàng hoặc chuyển quyền sở hữu cho bên khác thông qua nghiệp vụ ký hậu.
- Ký hậu cho chính mình (Deliver to myself): Người nhận hàng (Consignee) tự ký tên và đóng dấu mà không ghi thêm bất kỳ thông tin gì. Hoặc có thể ghi “Deliver to myself” (ít phổ biến hơn). Trong trường hợp này, hiểu là người nhận hàng (Consignee) tự giao hàng cho chính mình.
Ngoài ra, còn có loại ký hậu để trống (to order blank endorsed), tương ứng với loại vận đơn ký hậu để trống. Loại này cho phép bất kỳ ai nắm giữ vận đơn đều có quyền sở hữu hàng hóa được ghi trên vận đơn. Tuy nhiên, loại này không phổ biến nên sẽ không được đề cập chi tiết trong bài viết này.
Mẫu Ký Hậu Vận Đơn Đường Biển Thực Tế
Ví dụ về ký hậu vận đơn trong thực tế, trường hợp người nhận hàng trên B/L là “To order of Bank…”: giao hàng theo lệnh của ngân hàng.
Khi người nhập khẩu (thường được ghi ở ô Notify Party) hoàn tất thanh toán cho ngân hàng, ngân hàng sẽ ký và đóng dấu vào mặt sau của vận đơn, kèm theo tên của chủ hàng. Như vậy, ngân hàng đã thực hiện nghiệp vụ ký hậu vận đơn.
Khi có B/L đã được ký hậu, chủ hàng có thể tiến hành các thủ tục cần thiết để nhập khẩu lô hàng.
Lưu Ý Quan Trọng Về Vận Đơn Có Ký Hậu Ngân Hàng
Quy trình ký hậu vận đơn khá đơn giản. Tuy nhiên, trong quá trình làm thủ tục cho các lô hàng nhập khẩu (có ngân hàng ký hậu bộ chứng từ), vẫn có những sai sót dẫn đến vướng mắc và chậm trễ. Dưới đây là một số lưu ý quan trọng:
- Chủ hàng quên ký hậu sau khi nhận B/L từ ngân hàng: Sau khi nhận B/L đã được ngân hàng ký hậu, chủ hàng cần ký tên và đóng dấu công ty vào mặt sau vận đơn (tự ký hậu). Nếu thiếu bước này, hãng tàu có thể từ chối phát lệnh giao hàng (D/O).
- Gửi nhầm B/L gốc không có ký hậu ngân hàng: Ngân hàng thường chỉ ký hậu trên một trong ba bản vận đơn gốc. Do đó, chủ hàng cần xuất trình đúng bản B/L đã được ký hậu ngân hàng để được chấp nhận.
Trong lĩnh vực vận tải đường biển, ký hậu vận đơn là một thủ tục quan trọng để chuyển quyền sở hữu hàng hóa. Đối với vận tải đường hàng không, do Airway Bill không có chức năng chứng từ sở hữu, nên không có nghiệp vụ ký hậu. Việc nắm vững quy trình và các lưu ý liên quan đến ký hậu vận đơn giúp doanh nghiệp xuất nhập khẩu tránh được những rủi ro và chậm trễ không đáng có trong quá trình giao nhận hàng hóa.