Trong thế giới trang sức, đá Cubic Zirconia (CZ) chiếm lĩnh một vị trí quan trọng. Vậy đá Cubic Zirconia là gì và tại sao nó lại được sử dụng rộng rãi đến vậy? Hãy cùng khám phá những điều thú vị về loại đá này, với vẻ đẹp lấp lánh không thua kém kim cương.
Định nghĩa Đá Cubic Zirconia (CZ)
Đá Cubic Zirconia (CZ), đôi khi được viết tắt là ECZ, còn được biết đến với tên gọi “kim cương nhân tạo” hay “kim cương giả”. Sở dĩ có tên gọi này là do CZ sở hữu vẻ đẹp và các đặc tính quang học, vật lý, hóa học gần tương đồng với kim cương tự nhiên. Về bản chất, CZ là một dạng tinh thể nhân tạo được tạo ra từ quá trình tinh chế hỗn hợp bột zirconium oxide có độ tinh khiết cao dưới nhiệt độ và áp suất lớn.
Quá trình sản xuất đá CZ, còn được gọi là đá Fianit, được phát triển lần đầu tiên vào năm 1937 tại Viện Lebedev thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga.
Như vậy, đá Cubic Zirconia là một loại đá tổng hợp với thành phần chính là ZrO2, kết hợp với các chất ổn định như magie và canxi. Tỷ lệ các thành phần này được kiểm soát chặt chẽ để tạo ra một viên đá tổng hợp chất lượng cao, có thể so sánh với kim cương.
Đá CZ có độ cứng 8.5 trên thang độ cứng Mohs, cho thấy khả năng chống trầy xước tốt và độ quang học gần như hoàn hảo.
Bằng mắt thường, rất khó để phân biệt sự khác biệt giữa một viên kim cương thật và một viên đá CZ chất lượng cao. Chính vì vậy, đã có nhiều trường hợp các đơn vị kinh doanh lợi dụng sự thiếu hiểu biết của người tiêu dùng để bán đá CZ dưới mác kim cương, thu lợi bất chính.
Màu Sắc Của Đá Cubic Zirconia
Thông thường, một viên đá CZ nguyên chất sẽ không có màu. Tuy nhiên, bằng cách bổ sung một số oxit kim loại trong quá trình sản xuất, người ta có thể tạo ra đá Cubic Zirconia với nhiều màu sắc khác nhau. Quá trình này đòi hỏi kỹ thuật cao và độ chính xác tuyệt đối. Nhờ đó, đá CZ có thể có nhiều màu sắc đa dạng và bắt mắt, đáp ứng nhu cầu thẩm mỹ phong phú của người dùng.
Bảng màu cơ bản của đá Cubic Zirconia
Tiêu Chuẩn Đánh Giá Chất Lượng Đá CZ
Tương tự như kim cương, đá CZ cũng được đánh giá theo tiêu chuẩn 4C, bao gồm: Màu sắc (Color), Độ trong suốt (Clarity), Khối lượng (Carat) và Kỹ thuật cắt (Cut).
-
Color (Màu sắc): Màu sắc của đá CZ được đánh giá theo thang điểm từ D đến Z. Những viên đá CZ thuộc thang D thường không màu, trong suốt như nước và có giá trị cao nhất. Tuy nhiên, giá trị của đá CZ có thể tăng lên đáng kể khi chúng sở hữu các màu sắc “fancy color” (màu đặc biệt). Những viên đá màu này được coi là ngoại lệ, vì chúng rất hiếm và được ưa chuộng.
Để xác định chính xác màu sắc của một viên CZ, cần đặt nó cạnh một viên đá CZ tiêu chuẩn để so sánh.
Tiêu chuẩn màu sắc đá CZ theo GIA
Đá Cubic Zirconia có màu D, E và F và những viên "fancy color" có giá trị cao nhất vì chúng hiếm và được nhiều người yêu thích.
- Clarity (Độ trong suốt): Độ trong suốt của đá CZ được đánh giá bằng cách quan sát dưới kính lúp 10x. Các vết xước, màu sắc, tạp chất… đều được xem xét để đánh giá. Những viên đá CZ đạt độ tinh khiết cao, không lẫn tạp chất sẽ được đánh giá cao hơn và có giá trị cao hơn.
Tiêu chuẩn độ tinh khiết theo GIA
- Carat (Khối lượng): Khối lượng của một viên đá là một tiêu chí quan trọng để xác định giá trị. Tuy nhiên, không phải lúc nào một viên đá có khối lượng lớn hơn cũng có giá trị cao hơn. Giá trị chỉ được so sánh khi các viên đá có màu sắc, độ tinh khiết và kỹ thuật cắt tương đương.
Bảng quy đổi kích thước mm sang carat
Trong ngành trang sức, đơn vị carat (ct) được sử dụng phổ biến để đo lường trọng lượng của đá quý. 1 ct tương đương 0.20g.
- Cut (Kỹ thuật cắt): Kỹ thuật cắt có vai trò quan trọng trong việc tạo nên vẻ đẹp hoàn hảo của đá CZ. Một viên đá chỉ đạt được vẻ đẹp tối ưu khi nó phản xạ ánh sáng tốt nhất. Người ta tin rằng một viên đá được cắt hoàn hảo sẽ làm tăng giá trị của nó, ngay cả khi khối lượng bị giảm đi 30% trong quá trình cắt. Quá trình cắt giúp tăng độ trong và làm nổi bật màu sắc của đá CZ.
Tiêu chuẩn cắt đá CZ theo GIA
Tiêu chuẩn cắt được đánh giá dựa trên 5 cấp độ, bao gồm các yếu tố như độ phản xạ, độ tán xạ và khả năng lấp lánh.
Một viên Cubic Zirconia được cắt tốt sẽ có màu trắng khi nhìn từ trên xuống. Nếu kỹ thuật cắt không tốt, viên đá sẽ có màu đen ở chính giữa khi nhìn từ trên xuống.
Ý Nghĩa Của Đá CZ Đối Với Ngành Trang Sức
Sự ra đời của đá Cubic Zirconia đã tạo ra một bước ngoặt lớn cho ngành trang sức. Trước khi CZ xuất hiện, thị trường trang sức bị thống trị bởi những món đồ đắt tiền, chỉ dành cho giới thượng lưu.
Từ khi có sự xuất hiện của đá CZ, thị trường trang sức trở nên sôi động hơn. Phụ nữ có thể dễ dàng sở hữu những món trang sức lấp lánh với giá cả phải chăng. Điều này mang lại niềm vui và sự tự tin cho phái đẹp, khi họ có thể sở hữu những sợi dây chuyền bạc, lắc tay gắn đá CZ long lanh.
