Starcraft, tựa game chiến thuật thời gian thực huyền thoại, đã chinh phục hàng triệu game thủ trên toàn thế giới với hơn 10 triệu bản được bán ra. Yếu tố then chốt làm nên thành công vang dội này chính là sự độc đáo và khác biệt của ba chủng tộc: Zerg, Terran và Protoss. Mỗi chủng tộc sở hữu những đặc điểm, cốt truyện, hình ảnh và lối chơi riêng biệt, được Blizzard Entertainment dày công phát triển, đồng thời vẫn duy trì sự cân bằng trong các trận chiến. Sự đa dạng này đã tạo ra những cuộc tranh luận bất tận về sức mạnh tương đối của từng chủng tộc.
Trong bài viết này, chúng ta sẽ đi sâu vào phân tích chủng tộc Protoss, một thế lực đáng gờm đã thống trị nhiều giải đấu chuyên nghiệp và giành vô số chức vô địch WCG. Hãy cùng khám phá những bí mật đằng sau sự thành công của chủng tộc kỳ lạ này.
Mục Lục
Protoss: Sức Mạnh Đến Từ Hiệu Quả Đơn Vị
Nhắc đến Protoss, không thể không nhắc đến Zealot, đơn vị chiến đấu cơ bản và hiệu quả nhất của chủng tộc này. Để thấy rõ sức mạnh của Zealot, chúng ta hãy so sánh nó với các đơn vị tương đương của Zerg và Terran:
- Zealot: 100 khoáng, 16 sát thương, 100 máu, DPS (sát thương mỗi giây) là 18.6.
- Zergling: 25 khoáng, 5 sát thương, 35 máu, DPS là 10.
- Marine: 50 khoáng, 6 sát thương, 45 máu, DPS là 9.8.
Dễ dàng nhận thấy, Zealot vượt trội hơn hẳn về hiệu năng. Sức mạnh của Protoss nằm ở hiệu quả của từng đơn vị riêng lẻ. Trong khi Marine cần địa hình để tận dụng tầm bắn, hay Zergling dựa vào số lượng và tốc độ để tấn công chớp nhoáng, thì Zealot lại “công thủ toàn diện”. Sự kết hợp giữa Zealot và Cannon có thể phòng thủ nhà hiệu quả đến tận giữa game. Chiến thuật “bốn Gateway mass Zealot” vẫn được sử dụng rộng rãi cho đến ngày nay. Với khả năng nâng cấp Charge, Zealot (khi đó được gọi là Chargelot) duy trì được sự hữu dụng của mình đến tận cuối game, điều mà Marine không thể làm được. Marine (cũng như Zergling và một số đơn vị cơ bản khác) không có vai trò xuyên suốt mà dần bị thay thế bởi các đơn vị cấp cao hơn như Thor hay Ultralisk.
Về cơ bản, các đơn vị của Protoss đắt tiền nhưng hữu dụng và khó bị thay thế. So với một Zerg áp đảo về số lượng, dễ dàng tái thiết lực lượng và một Terran “ù lì”, Protoss là chủng tộc “ăn chắc mặc bền” nhất. Với khả năng điều khiển tốt, người chơi có thể tạo ra những đơn vị lên cấp Excutor (tiêu diệt hơn 20 kẻ địch). Cùng với khả năng tạo lá chắn năng lượng, đây là tiền đề cho chiến thuật kinh điển: Death Ball Rolling.
Death Ball Rolling: Lối Chơi Kinh Điển Của Protoss
Đội hình Death Ball với Colossus
Ngày nay, Colossus là một thành phần không thể thiếu trong Death Ball. Chỉ với vài nhát quét laser, Colossus có thể tiêu diệt cả đàn Zergling hay Bio Terran một cách nhanh chóng. Ý tưởng cơ bản của Death Ball Rolling là tập hợp các đơn vị thành một quả bóng khổng lồ được bảo vệ bằng giáp năng lượng. Tiền thân của chiến thuật này là Mass “tàu ruồi” trong Starcraft, được sử dụng để khắc chế các đơn vị kém cơ động và người chơi “tay chậm”. Đến Starcraft 2, khi các đơn vị được tăng cường khả năng cơ động, “tàu ruồi” không còn phù hợp nữa. Thay vào đó, Colossus càn quét mặt đất dưới sự yểm trợ của Stalker và Templar.
Việc lựa chọn lực lượng đi kèm để “gói” trong Death Ball phụ thuộc vào lực lượng chính của đối phương. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện tại, khi Tank không còn được ưa chuộng và Ultralisk hay Thor chỉ là bia tập bắn, cuộc chiến chống lại Death Ball Protoss phụ thuộc hoàn toàn vào khả năng micro (điều khiển đơn vị) của cả hai người chơi. Vị trí đóng vai trò cực kỳ quan trọng. Các đơn vị cảm tử cũng thường được sử dụng để đối phó với Death Ball.
Timing và Kinh Tế: Yếu Tố Quyết Định Thành Bại
Một khía cạnh quan trọng khác của Protoss là khả năng timing (thời điểm tấn công) và phát triển kinh tế ở giai đoạn giữa game. Hầu hết người chơi Protoss, nếu không bị quấy rối quá nhiều ở đầu game, đều cố gắng mở hai căn cứ phụ để tăng tốc cho việc xây dựng Death Ball (Colossus + Archon + Immortal + Chargelot). Tư duy chiến thuật nằm ở chỗ, điểm yếu chí mạng của Death Ball là khả năng cơ động kém. Căn cứ của Protoss cũng không thể “bay” lên trời trốn như căn cứ của Terran, hay có tốc độ tái sản xuất khủng khiếp như Zerg. Ưu điểm mở căn cứ phụ sớm (khả năng của Probe) được bù trừ bằng việc căn cứ dễ bị tiêu diệt nếu không được bảo vệ cẩn thận.
Người chơi Zerg hoặc Terran có thể liên tục quấy rối các căn cứ này để kéo trận đấu về cuối game. Nếu Death Ball không thể giành chiến thắng ở giữa game, thì ở cuối game, với nền kinh tế “tan tác”, Protoss không thể đối đầu với số lượng quân đông đảo của Zerg hay một căn cứ vững chắc của Terran.
Lối Chơi Mới: Ép Sân và Đột Kích Bất Ngờ
Gần đây, xu hướng micro Protoss đang dần nhường chỗ cho một xu thế mới: mass quân để ép toàn bản đồ và mở căn cứ phụ liên tục để duy trì áp lực. Tận dụng khả năng xây dựng “kỳ quặc” của Probe, người chơi Protoss không còn quá quan tâm đến việc bảo vệ căn cứ như trước, mà tập trung ép sân đối phương, buộc họ phải chơi theo ý mình, rồi chờ thời cơ tung đòn quyết định.
Lối chơi này từ bỏ lối mòn cũ (phụ thuộc vào Sentries tạo Shield hay Archon với Storm). Người chơi Protoss “bẫy” đối phương bằng cách cố tình cho trinh sát đối phương thấy Sentries và Archon, nhưng bí mật xây dựng một lực lượng đột kích bất ngờ vào căn cứ đối phương (thường là Stalker với Blink). Lối chơi này đòi hỏi người chơi phải có một cái đầu lạnh để luôn đi trước đối phương một bước. Mặc dù “có vẻ” đơn giản, nhưng đôi khi nó lại mang đến hiệu quả không ngờ. Dark Templar đang dần trở lại đấu trường chuyên nghiệp. Hãy chờ xem liệu những “đao phủ vô hình” này có thể lấy lại quá khứ huy hoàng như thời kỳ đầu của Starcraft hay không.
Kết Luận
Protoss là một chủng tộc phức tạp và đa dạng trong Starcraft, đòi hỏi người chơi phải có kỹ năng điều khiển tốt, tư duy chiến thuật sắc bén và khả năng thích ứng linh hoạt. Từ lối chơi Death Ball cổ điển đến những chiến thuật ép sân và đột kích mới, Protoss luôn mang đến những bất ngờ thú vị cho người chơi và khán giả. Với sức mạnh hiệu quả của từng đơn vị, khả năng kiểm soát bản đồ và những đòn tấn công bất ngờ, Protoss xứng đáng là một trong những chủng tộc mạnh nhất trong Starcraft.