Agender là một thuật ngữ ngày càng phổ biến trong cộng đồng LGBTQIA+, nhưng ý nghĩa chính xác của nó là gì? Bài viết này sẽ giải thích chi tiết về agender, giúp bạn hiểu rõ hơn về bản dạng này, sự khác biệt so với các khái niệm liên quan, và cách hỗ trợ những người agender xung quanh bạn.
Mục Lục
Agender Là Gì?
Agender, theo định nghĩa đơn giản nhất, là không có giới tính. Một số người agender mô tả trạng thái này là “thiếu giới tính”, trong khi những người khác cảm thấy mình trung lập về giới tính. Thuật ngữ này thường được sử dụng đồng nghĩa với các từ như:
- Phi giới tính: Không xác định mình với bất kỳ giới tính nào.
- Không giới tính: Tương tự như phi giới tính.
- Chỗ trống: Cảm giác thiếu vắng một giới tính.
- Neutrois: Một bản dạng giới không thuộc nam, nữ, hoặc cả hai.
Agender thuộc nhóm “phi nhị nguyên giới” (non-binary), tức là không chỉ đơn thuần là nam hoặc nữ. Nó cũng có thể được xem là một phần của cộng đồng “chuyển giới” (transgender) rộng lớn hơn.
Nguồn Gốc Của Thuật Ngữ Agender
Từ “agender” xuất hiện lần đầu tiên trên diễn đàn internet UseNet vào năm 2000. Trong một cuộc trò chuyện trực tuyến, một người dùng đã viết: “Chúa vô định hình, <…> vì vậy hình ảnh không thể là vật thể hoặc giới tính hoặc tình dục.”
Trong hai thập kỷ qua, thuật ngữ này ngày càng trở nên phổ biến và được nhiều người sử dụng để mô tả bản dạng giới của mình.
Agender và Các Khái Niệm Liên Quan
Để hiểu rõ hơn về agender, chúng ta cần phân biệt nó với các khái niệm khác:
Agender và Không Giới Tính (Ungendered)
Mặc dù cả hai đều liên quan đến việc thiếu giới tính, nhưng “không giới tính” thường được dùng để mô tả những thứ không liên quan đến giới tính (ví dụ: quần áo không giới tính), trong khi “agender” là một bản dạng giới.
Agender và Không Phù Hợp Giới Tính (Gender Non-Conforming)
Một người không phù hợp giới tính đơn giản là không tuân theo các chuẩn mực giới tính truyền thống. Họ có thể là bất kỳ giới tính nào, bao gồm cả agender. Ví dụ, một người đàn ông thích mặc váy là người không phù hợp giới tính, nhưng điều đó không có nghĩa là anh ta là agender.
Agender và Vô Tính (Asexual)
Vô tính là việc không cảm thấy hoặc cảm thấy ít sự hấp dẫn tình dục đối với người khác. Agender là việc không có giới tính. Hai khái niệm này hoàn toàn khác nhau, mặc dù một số người agender cũng có thể là vô tính.
Trở Thành Người Agender Có Nghĩa Là Gì?
Trở thành người agender mang ý nghĩa khác nhau đối với mỗi cá nhân. Một số người agender có thể lựa chọn can thiệp y tế để thay đổi cơ thể của mình, chẳng hạn như phẫu thuật xác định giới tính hoặc sử dụng hormone. Tuy nhiên, đây là một quyết định cá nhân và không phải tất cả người agender đều muốn hoặc cần thực hiện những thay đổi này.
Tương tự, một số người agender có thể thay đổi tên, đại từ hoặc cách thể hiện giới tính của họ (ví dụ: quần áo, kiểu tóc, trang điểm). Điều này hoàn toàn phụ thuộc vào sở thích cá nhân và không có một “cách đúng” nào để trở thành người agender.
Đại Từ Nhân Xưng Của Người Agender
Bản dạng giới của một người không nhất thiết quyết định đại từ nhân xưng mà họ sử dụng. Một người agender có thể sử dụng đại từ “they/them/theirs” (họ/chúng/của họ), nhưng họ cũng có thể sử dụng “she/her/hers” (cô ấy/của cô ấy) hoặc “he/him/his” (anh ấy/của anh ấy). Thậm chí, họ có thể sử dụng kết hợp nhiều đại từ hoặc các đại từ mới (neopronouns).
Cách tốt nhất để biết đại từ nhân xưng của ai đó là hỏi họ một cách lịch sự.
Agender và Phi Nhị Nguyên Giới (Non-Binary)
“Phi nhị nguyên giới” là một thuật ngữ chung để chỉ những bản dạng giới không thuộc danh mục “nam” hoặc “nữ”. Agender nằm trong nhóm phi nhị nguyên giới, nhưng không phải tất cả những người phi nhị nguyên giới đều là agender. Một số người phi nhị nguyên giới có thể xác định mình là á nhân (demigender), song tính (bigender), đa giới tính (pangender), hoặc các bản dạng khác.
Agender và Tính Linh Hoạt Giới (Genderfluid)
Tính linh hoạt giới là khi giới tính của một người thay đổi theo thời gian. Mặc dù một người có thể đồng thời xác định là agender và có tính linh hoạt giới, nhưng hai khái niệm này không giống nhau.
Làm Thế Nào Để Biết Bạn Có Phải Là Agender?
Không có “bài kiểm tra” nào để xác định xem bạn có phải là agender hay không. Việc xác định bản dạng giới là một quá trình cá nhân và phụ thuộc vào cảm xúc, trải nghiệm và niềm tin của mỗi người.
Để khám phá bản dạng giới của mình, bạn có thể thử:
- Đọc về giới tính: Tìm hiểu về agender và các bản dạng giới khác qua sách, báo, video và các nguồn tài liệu trực tuyến.
- Suy nghĩ về giới tính của bạn: Giới tính có ý nghĩa gì với bạn? Nếu bạn có thể chọn bất kỳ giới tính nào, bạn sẽ chọn giới tính nào? Bạn sẽ sử dụng những đại từ nào? Hãy viết nhật ký để khám phá những suy nghĩ và cảm xúc của bạn.
- Kết nối với những người khác: Tham gia các nhóm LGBTQIA+ trực tuyến hoặc trực tiếp để chia sẻ kinh nghiệm và nhận được sự hỗ trợ.
- Thực hành tự gọi mình là agender: Gọi bản thân là agender trong suy nghĩ, nhật ký hoặc khi nói chuyện với người khác mà bạn tin tưởng. Xem liệu thuật ngữ này có phù hợp với bạn hay không.
Quan trọng nhất, hãy nhớ rằng không có câu trả lời đúng hay sai. Bản dạng giới của bạn là duy nhất và cần được tôn trọng.
Cách Hỗ Trợ Người Agender
Nếu bạn có một người thân yêu là agender, có một số cách bạn có thể hỗ trợ họ:
- Sử dụng đúng đại từ và tên: Điều quan trọng là sử dụng đại từ và tên mà họ muốn bạn sử dụng.
- Thể hiện sự ủng hộ: Cho họ biết rằng bạn ở đó để hỗ trợ họ. Hỏi họ xem có cách nào cụ thể để bạn thể hiện sự ủng hộ của mình không.
- Tôn trọng không gian riêng: Cho họ không gian để nói về việc trở thành người agender mà không mong đợi họ phải luôn giải thích hoặc chia sẻ.
Tài Liệu Tham Khảo
- LGBTA Wiki: https://lgbtqia.wiki/wiki/Agender
- 64 Thuật ngữ khác nhau để mô tả nhận dạng và biểu hiện giới tính: (Liên kết đến bài viết tương tự trên website hoặc nguồn uy tín khác)
Hiểu về agender là một bước quan trọng để xây dựng một xã hội tôn trọng và đa dạng hơn. Hy vọng bài viết này đã cung cấp cho bạn những thông tin hữu ích và giúp bạn hiểu rõ hơn về bản dạng giới này.