Thuế Vãng Lai: Hướng Dẫn Chi Tiết Cho Kế Toán Xây Dựng & Bất Động Sản 2024

Kế toán trong lĩnh vực xây dựng và bất động sản thường xuyên đối mặt với các nghiệp vụ liên quan đến thuế vãng lai. Vậy, thuế vãng lai là gì? Làm thế nào để nộp thuế vãng lai ngoại tỉnh qua mạng? Mức phạt chậm nộp thuế vãng lai là bao nhiêu?

Bài viết này từ Sen Tây Hồ sẽ cung cấp những thông tin chi tiết và cập nhật nhất về quy định thuế vãng lai mà các kế toán viên trong ngành xây dựng cần nắm vững.

MỤC LỤC

  • Thuế vãng lai là gì?
  • Khi nào doanh nghiệp phải nộp thuế GTGT vãng lai ngoại tỉnh?
  • Hướng dẫn kê khai thuế vãng lai ngoại tỉnh
    • Hồ sơ cần chuẩn bị
    • Cách xác định thuế suất
    • Quy trình nộp thuế online
  • Hạch toán thuế GTGT vãng lai
  • Các trường hợp được miễn nộp thuế GTGT vãng lai ngoại tỉnh
  • Giải đáp thắc mắc thường gặp về thuế GTGT vãng lai ngoại tỉnh

Thuế Vãng Lai Là Gì?

Thuế vãng lai, hay còn được gọi là thuế GTGT vãng lai hoặc thuế GTGT vãng lai ngoại tỉnh, là một loại thuế giá trị gia tăng đặc biệt áp dụng cho các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp không diễn ra tại địa điểm đăng ký kinh doanh.

Hiểu một cách đơn giản, nếu doanh nghiệp có hoạt động xây dựng, lắp đặt, bán hàng hoặc chuyển nhượng bất động sản ở một tỉnh thành khác nơi đặt trụ sở chính, doanh nghiệp đó phải nộp thuế vãng lai cho ngân sách nhà nước tại địa phương nơi phát sinh hoạt động.

Theo Thông tư số 60/2007/TT-BTC, khi doanh nghiệp có hoạt động xây dựng, lắp đặt mà không thành lập đơn vị trực thuộc tại tỉnh khác, doanh nghiệp phải khai thuế theo tỷ lệ phần trăm (%) trên doanh thu chưa có thuế GTGT và nộp cho cơ quan thuế địa phương nơi có hoạt động xây dựng, lắp đặt, bán hàng vãng lai.

Tóm lại, thuế vãng lai là khoản thuế GTGT (1% hoặc 2%) phải nộp cho cơ quan thuế khi doanh nghiệp kinh doanh bán hàng, thi công xây dựng, lắp đặt, chuyển nhượng bất động sản tại tỉnh khác.

Khi Nào Doanh Nghiệp Phải Nộp Thuế GTGT Vãng Lai Ngoại Tỉnh?

Không phải mọi doanh nghiệp đều phải nộp thuế vãng lai. Dưới đây là các trường hợp doanh nghiệp bắt buộc phải nộp thuế GTGT vãng lai ngoại tỉnh:

  • Nếu doanh nghiệp có hoạt động xây dựng, lắp đặt, bán hàng vãng lai ngoại tỉnh với giá trị (bao gồm cả thuế GTGT) từ 1 tỷ đồng trở lên.
  • Nếu doanh nghiệp có hoạt động chuyển nhượng bất động sản ngoại tỉnh mà không thành lập đơn vị trực thuộc tại địa phương đó (không phân biệt giá trị giao dịch).

(Dẫn chiếu khoản 1 điều 2 Thông tư 26/2015/TT-BTC)

Ví dụ:

  • Ví dụ 1: Công ty A (trụ sở tại TP.HCM) ký hợp đồng thi công xây dựng một công trình tại Bình Dương với tổng giá trị (bao gồm VAT) là 1.5 tỷ đồng. Công ty A phải kê khai và nộp thuế GTGT vãng lai tại Bình Dương.

  • Ví dụ 2: Công ty B (trụ sở tại Hà Nội) mua 3 căn hộ tại một dự án ở Đà Nẵng, sau đó bán lại cho khách hàng. Công ty B phải kê khai và nộp thuế GTGT vãng lai đối với hoạt động chuyển nhượng bất động sản này tại Đà Nẵng.

  • Ví dụ 3: Công ty C (trụ sở tại TP.HCM) có kho hàng tại Đồng Nai (không có chức năng kinh doanh). Khi công ty C xuất hàng từ kho Đồng Nai bán cho khách hàng ở Bình Dương, công ty C không phải kê khai thuế GTGT vãng lai tại Đồng Nai.

Lưu ý quan trọng về hoạt động xây dựng, lắp đặt liên tỉnh:

Khi doanh nghiệp thực hiện các công trình xây dựng, lắp đặt liên quan đến nhiều địa phương (ví dụ: đường giao thông, đường dây tải điện), và không thể xác định chính xác doanh thu của công trình tại từng tỉnh, doanh nghiệp phải khai thuế GTGT của doanh thu xây dựng, lắp đặt ngoại tỉnh chung với hồ sơ khai thuế tại trụ sở chính và nộp thuế GTGT cho các tỉnh nơi công trình đi qua.

Số thuế GTGT phải nộp cho mỗi tỉnh được tính theo tỷ lệ (%) giá trị đầu tư của công trình tại tỉnh đó nhân với 2% doanh thu chưa có thuế GTGT của hoạt động xây dựng công trình.

Số thuế GTGT đã nộp cho các tỉnh sẽ được trừ vào số thuế phải nộp trên Tờ khai thuế GTGT tại trụ sở chính.

Doanh nghiệp phải lập Bảng phân bổ số thuế GTGT phải nộp cho các địa phương nơi có công trình xây dựng, lắp đặt liên tỉnh (mẫu số 01-7/GTGT) và gửi kèm theo Tờ khai thuế GTGT cho Cục Thuế nơi được hưởng nguồn thu thuế GTGT.

Hướng Dẫn Kê Khai Thuế Vãng Lai Ngoại Tỉnh

Hồ Sơ Khai Thuế GTGT Vãng Lai Ngoại Tỉnh

Hồ sơ bao gồm:

  • Tờ khai thuế giá trị gia tăng theo mẫu số 05/GTGT (ban hành kèm theo Thông tư số 156/2013/TT-BTC).

Hồ sơ khai thuế GTGT vãng lai được nộp theo từng lần phát sinh doanh thu.

Thời hạn nộp hồ sơ khai thuế vãng lai: Chậm nhất là ngày thứ 10 kể từ ngày phát sinh nghĩa vụ thuế (thường là ngày xuất hóa đơn).

Nếu doanh nghiệp phát sinh nhiều lần nộp hồ sơ khai thuế trong một tháng, doanh nghiệp có thể đăng ký với cơ quan thuế để nộp hồ sơ khai thuế GTGT theo tháng, với hạn chót là ngày 20 hàng tháng.

Thuế Suất Thuế GTGT Tạm Tính Theo Tỷ Lệ

Thuế suất được tính như sau:

  • 2% đối với hàng hoá, dịch vụ chịu thuế suất thuế GTGT 10%.
  • 1% đối với hàng hoá, dịch vụ chịu thuế suất thuế GTGT 5%.

Tỷ lệ này được áp dụng trên doanh thu chưa có thuế GTGT.

Trình Tự Kê Khai Nộp Thuế Vãng Lai Ngoại Tỉnh Qua Mạng

Quy trình thực hiện gồm 2 bước chính:

  • Bước 1: Kê khai thuế GTGT vãng lai tại địa phương nơi có hoạt động xây dựng.

    • Sử dụng phần mềm HTKK để tạo tờ khai thuế GTGT vãng lai ngoại tỉnh (Mẫu 05/GTGT) và kết xuất ra file XML.
    • Truy cập website của Tổng cục Thuế (sentayho.com.vn hoặc sentayho.com.vn) để nộp tờ khai XML.
  • Bước 2: Kê khai tại trụ sở chính.

    • Tổng hợp doanh thu và số thuế GTGT đã nộp vãng lai ngoại tỉnh vào hồ sơ khai thuế tại trụ sở chính.
    • Số thuế đã nộp sẽ được trừ vào số thuế GTGT phải nộp tại trụ sở chính.

Hướng dẫn chi tiết:

Bước 1: Kê khai tại địa phương có hoạt động xây dựng, lắp đặt, bán hàng, chuyển nhượng bất động sản…

Khai thuế chậm nhất là 10 ngày kể từ ngày xuất hóa đơn. Lưu ý rằng ngày lập hóa đơn đối với xây dựng, lắp đặt là thời điểm nghiệm thu, bàn giao công trình, hạng mục công trình, khối lượng xây dựng, lắp đặt hoàn thành.

Cách kê khai thuế GTGT vãng lai trên phần mềm HTKK:

  1. Đăng nhập vào phần mềm HTKK.

  2. Vào “Thông tin doanh nghiệp/Người nộp thuế”.

  3. Chuyển CQT nơi nộp tờ khai về địa bàn mà bạn muốn nộp tờ khai vãng lai.

  4. Chọn “Tờ khai thuế GTGT KD ngoại tỉnh (05/GTGT)”.

  5. Chọn “Tờ khai lần phát sinh”.

  6. Nhập thông tin vào tờ khai và kết xuất XML.

Cách đăng ký nộp thuế vãng lai qua mạng:

  • Cách 1:
  1. Đăng nhập vào website của Tổng cục Thuế (sentayho.com.vn hoặc sentayho.com.vn).
  2. Vào “Tài khoản” -> “Đăng ký địa bàn vãng lai”.
  3. Chọn cơ quan thuế cần nộp tờ khai vãng lai (Cục thuế/Chi cục Thuế).
  4. Bấm “Đăng ký”.
  5. Từ màn hình “Danh sách cơ quan thuế vãng lai đã đăng ký”, bấm vào nút “đăng ký tờ khai” tại CQT vãng lai tương ứng.
  6. Vào “Nộp tờ khai” -> “Nộp tờ khai XML”.
  7. Chọn tờ khai XML đã kết xuất từ HTKK, ký điện tử và nộp tờ khai.
  • Cách 2:

Tại website của Tổng cục Thuế, bấm vào ô “Kê khai trực tuyến”.

Lưu ý:

  • Sau khi nộp Tờ khai thuế GTGT vãng lai 05/GTGT, nộp tiền thuế GTGT vào kho bạc nhà nước tại địa phương đó (có thể nộp điện tử qua mạng).
  • Lưu giữ chứng từ nộp thuế để chứng minh đã nộp thuế và để kê khai tại trụ sở chính.

Bước 2: Kê khai tại trụ sở chính

  1. Đăng nhập vào phần mềm HTKK.
  2. Chọn “Tờ khai GTGT khấu trừ (01/GTGT)”.
  3. Chọn “PL 01-5/GTGT” (Bảng tổng hợp số thuế GTGT đã nộp vãng lai ngoại tỉnh).
  4. Nhập số tiền thuế đã nộp theo chứng từ nộp tiền thuế vào phụ lục 01-5/GTGT.
  5. Ấn “Ghi”.

Phần mềm sẽ tự động cập nhật số tiền thuế được khấu trừ vào Chỉ tiêu số [39] “Số thuế đã nộp vãng lai ngoại tỉnh” trên Tờ khai GTGT khấu trừ (01/GTGT).

Lưu ý: Phải lưu giữ chứng từ khấu trừ để chứng minh.

Hạch Toán Thuế GTGT Vãng Lai Ngoại Tỉnh

  • Khi kê khai thuế vãng lai:

    • Nợ TK 333111
    • Có TK 333112 – Chi tiết cơ quan thuế tại tỉnh phát sinh
  • Thanh toán tiền thuế GTGT vãng lai:

    • Nợ TK 333112 – Chi tiết cơ quan thuế tại tỉnh phát sinh
    • Có TK 112,111, 131 (nếu chủ đầu tư thanh toán hộ)
  • Hạch toán khấu trừ tại trụ sở chính:

    • Nợ TK 1331
    • Có TK 333111

Các Trường Hợp Được Miễn Nộp Thuế GTGT Vãng Lai Ngoại Tỉnh

Dưới đây là một số trường hợp doanh nghiệp không phải nộp thuế GTGT vãng lai:

  1. Bán hàng chuyển trực tiếp từ kho của công ty tại trụ sở chính đến công trình của bên mua (không coi là bán hàng vãng lai ngoại tỉnh).
  2. Sửa chữa máy móc cho các dự án thuộc tỉnh (được miễn thuế).
  3. Bán hàng tại kho tỉnh mà kho không có chức năng kinh doanh.
  4. Dự án xây dựng ngoại tỉnh nếu doanh nghiệp thành lập chi nhánh hoặc quản lý dự án đầu tư xây dựng tại địa phương đó.
  5. Cho thuê máy móc, thiết bị sang địa phương khác (không phải là hoạt động kinh doanh xây dựng, lắp đặt hay bán hàng vãng lai).
  6. Mua bán nguyên vật liệu tại chỗ.
  7. Bán suất ăn ca cho công nhân tại các nhà máy ngoài tỉnh (không phải là hoạt động bán hàng vãng lai ngoại tỉnh).
  8. Giá trị công trình dưới 1 tỷ đồng (theo khoản 1 điều 2 Thông tư 26/2015/TT-BTC).

Giải Đáp Thắc Mắc Thường Gặp Về Thuế GTGT Vãng Lai Ngoại Tỉnh

  • Nộp chậm thuế vãng lai có bị phạt không?

    • Nộp chậm tờ khai mẫu 05/GTGT sẽ bị phạt vi phạm hành chính.
    • Nộp chậm tiền thuế vãng lai sẽ không bị phạt, vì doanh nghiệp đã kê khai và nộp thuế GTGT 10% tại trụ sở chính rồi.
  • Nộp nhầm tờ khai mẫu 05/GTGT cho cơ quan thuế nơi đặt trụ sở chính thay vì nộp tại cơ quan thuế ngoại tỉnh thì phải làm sao?

    • Phải làm thủ tục hủy tờ khai đã nộp nhầm và nộp lại tờ khai mẫu 05/GTGT cho cơ quan thuế ngoại tỉnh.
  • Nếu kê khai và nộp thuế vãng lai 2% ở tỉnh thì nộp thuế GTGT ở trụ sở chính là 10% hay 8%?

    • Doanh nghiệp vẫn kê khai tại trụ sở chính là 10%. Số thuế 2% đã nộp ở tỉnh sẽ được tính vào thuế GTGT được khấu trừ tại trụ sở chính.
  • Kê khai thuế GTGT vãng lai rồi nhưng chưa nộp tiền có hạch toán không?

    • Vẫn phải hạch toán thuế vãng lai trên sổ, vì việc kê khai thuế đã phát sinh nghĩa vụ nộp thuế ngoại tỉnh.

Hy vọng bài viết này đã cung cấp đầy đủ thông tin về thuế vãng lai cho các kế toán viên trong ngành xây dựng và bất động sản. Nếu bạn có bất kỳ thắc mắc nào, hãy liên hệ với Sen Tây Hồ để được tư vấn và hỗ trợ chi tiết.